Wat doet de EU?
De EU-douane-unie is in 1968 opgericht en is van essentieel belang voor de rol van de EU in de wereldeconomie van vandaag. Dankzij de douane-unie kunnen EU-landen vrij met elkaar handel drijven, maar ook dezelfde tarieven toepassen op goederen die van buiten de EU worden ingevoerd.
Het EU-douanebeleid beschermt de interne markt, zorgt ervoor dat regelgeving wordt nageleefd en vergemakkelijkt de handel. De douane int belastingen, beoordeelt financiële en niet-financiële risico’s en beschermt de EU tegen oneerlijke en illegale handel. Ook draagt zij bij tot de veiligheid van de toeleveringsketen en helpt zij het milieu te beschermen.
De douane-unie staat echter voor forse uitdagingen, zoals handelsvolumes die toenemen door toedoen van e-commerce. Daarnaast doet nieuwe wetgeving inzake duurzaamheid, mensenrechten en gezondheid vaak een beroep op de douane om niet-conforme producten tegen te houden. Een en ander stelt de bestaande infrastructuur voor uitdagingen.
Om deze uitdagingen het hoofd te bieden, is de Europese Commissie met voorstellen voor belangrijke hervormingen gekomen. Daarbij gaat het onder meer om de oprichting van een EU-douaneautoriteit die een gedeelde douanedatahub opzet die afzonderlijke nationale systemen voor douaneaangiften moet vervangen. Het doel is de procedures te vereenvoudigen, de kosten te verlagen en de EU beter in staat te stellen bedreigingen te monitoren en daarop te reageren. Een en ander zal van de douane-unie een sterker en strategischer onderdeel helpen te maken van de mondiale positie van de EU.
Belangrijkste cijfers
Actiegebieden
Maatregelen om veiligheid van vracht en beveiliging internationale toeleveringsketens te waarborgen
Douanecontroles om productveiligheid te waarborgen en gezondheid van dieren, planten en mensen te beschermen
Lees hoe de waarde van goederen wordt bepaald en rechten worden berekend
Lees meer over de verschillende manieren waarop de EU goederen behandelt, afhankelijk van hun land van herkomst
Beleid om financiële en niet-financiële bedreigingen te beperken voor de EU, voor EU-bedrijven en -burgers en voor financiële belangen EU
Steun voor samenwerking en informatie-uitwisseling tussen douanediensten
Wetenschappelijke ondersteuning en expertise voor risicomanagement douane- en belastingdiensten
Stimuleren grensoverschrijdende handel en versterken mondiale partnerschappen
Rechtskader voor douanevoorschriften en -procedures in het EU-douanegebied
Certificeren betrouwbare bedrijven, ondersteunen risicomanagement en vergroten veiligheid en efficiëntie handelsverkeer dankzij snellere douaneafhandeling
Belangrijkste resultaten
- In de praktijk zijn het de nationale douanediensten die de douane-unie van de EU waarmaken. Zij beschermen consumenten, dieren en het milieu tegen goederen die schadelijk zouden kunnen zijn, en helpen mee om georganiseerde misdaad, terrorisme en smokkel te bestrijden. Zodra de goederen zijn ingeklaard, kunnen ze vrij circuleren of overal in de EU worden verkocht.
- Een doeltreffende douaneadministratie is van essentieel belang voor de wereldwijde economische integratie en de nationale veiligheid. Zij kan het weglekken van inkomsten en oneerlijke handelspraktijken voorkomen en tegelijkertijd zorgen voor transparante en verantwoordingsplichtige inning van belastingen en rechten.
- Ook kan de douane een grote impact hebben op de mogelijkheden om deel te nemen aan de wereldhandel, waardoor zij invloed heeft op het concurrentievermogen en zij de economische groei, de banencreatie en de aanwezigheid van Europese bedrijven in mondiale waardeketens bevordert.
- De douane speelt een cruciale rol op het gebied van veiligheid, onder meer door het toepassen van handelsbeleid en sancties, en kan de nationale veiligheid helpen te beschermen door de handel in goederen voor tweeërlei gebruik te controleren.
Uitgelicht
De douanediensten verdedigen de interne markt door niet-conforme producten te onderscheppen. Door de forse toename van e-commerce en doordat meer dan 40% van de in beslag genomen producten niet aan de EU-normen voldoen, staat de douane voor ongekende uitdagingen.
Dankzij de EU-douanehervorming en de nieuwe EU-datahub worden realtime gegevensuitwisseling tussen lidstaten, geavanceerde risicoanalyse en gecoördineerde handhaving mogelijk. Deze maatregelen zullen de veiligheid verbeteren, zullen ervoor zorgen dat de middelen beter worden ingezet en zullen slimmere douanecontroles waarborgen.
Door samenwerking, innovatie en transparantie te stimuleren, zal de EU-douanehervorming de veerkracht en weerbaarheid van de EU tegen mondiale risico’s versterken en tegelijkertijd handelsbelemmeringen voor legitieme bedrijven verminderen.
Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 8 april 2026.